Rehabilitacja domowa w Oświęcimiu i okolicach
Fizjoterapeuta przyjeżdża do pacjenta, któremu trudno dotrzeć na zabiegi, i ćwiczy z nim w jego mieszkaniu, także po południu i w soboty. Wizyta trwa 45–60 minut, jest prywatna i nie wymaga skierowania.
Dla kogo jest rehabilitacja domowa i czego się po niej spodziewać
Rehabilitacja domowa w Oświęcimiu jest dla osób, którym dojazd do gabinetu sprawia zbyt dużą trudność: po endoprotezie biodra lub kolana, po złamaniu, po udarze mózgu, z silnym bólem kręgosłupa, a także dla seniorów, którzy coraz słabiej chodzą. Wizytę może też umówić dorosłe dziecko pacjenta, któremu trudno co kilka dni zwalniać się z pracy, żeby zawieźć rodzica na zabiegi.
Fizjoterapeuta przywozi składany stół, taśmy oporowe i przybory do ćwiczeń. Ćwiczy się tam, gdzie pacjent naprawdę się porusza: przy łóżku, na krześle w kuchni, w drodze do łazienki i na własnych schodach. Przy okazji widać, czy łóżko nie jest za niskie, gdzie brakuje poręczy i o który dywanik łatwo się potknąć.
Wizyta domowa ma też ograniczenia. W mieszkaniu nie ma dużego sprzętu, takiego jak bieżnia czy drabinki, a po pierwszych spotkaniach mogą pojawić się przejściowa bolesność mięśni i zmęczenie. Gdy pacjent zaczyna swobodnie wychodzić z domu, część terapii można przenieść do placówki ambulatoryjnej.
Kiedy pacjenci wybierają rehabilitację w domu
Najczęściej są to sytuacje, w których sam dojazd na zabiegi jest dla pacjenta zbyt męczący albo ryzykowny. Pięć z nich ma osobną stronę z opisem terapii.
Po endoprotezie biodra lub kolana
Nauka chodu z kulami lub balkonikiem, ćwiczenia zakresu ruchu i siły, wchodzenie po schodach. Fizjoterapeuta trzyma się zaleceń ortopedy, który operował, na przykład co do tego, jak mocno wolno obciążać nogę.
Rehabilitacja ortopedyczna →Po złamaniu lub skręceniu
Po zdjęciu gipsu lub ortezy staw bywa sztywny, a mięśnie osłabione. Celem ćwiczeń jest stopniowe odzyskanie ruchomości i siły, w tempie dopuszczonym przez lekarza.
Rehabilitacja pourazowa →Po udarze mózgu
Ćwiczenia siadania, wstawania, przesiadania na wózek i chodu oraz instruktaż dla opiekunów, jak pomagać bez ciągnięcia za słabsze ramię i bez przeciążania własnych pleców.
Rehabilitacja poudarowa →Senior, który coraz słabiej chodzi
Ćwiczenia równowagi i siły nóg oraz przegląd mieszkania pod kątem upadków. Przegląd Cochrane objął osoby po 60. roku życia mieszkające we własnych domach. Ćwiczenia równowagi i ćwiczenia funkcjonalne zmniejszały w nim liczbę upadków średnio o 24% w porównaniu z grupami, które ich nie wykonywały [1].
Rehabilitacja seniorów →Ostry ból kręgosłupa lub rwa kulszowa
Gdy ból nie pozwala prowadzić samochodu ani długo siedzieć, badanie i pierwsze ćwiczenia mogą odbyć się w domu. Przy drętwieniu krocza, kłopotach z oddawaniem moczu lub osłabieniu obu nóg trzeba od razu jechać na SOR albo dzwonić pod 112, a narastające osłabienie jednej nogi wymaga pilnej konsultacji lekarskiej.
Terapia kręgosłupa →Choroba Parkinsona i inne choroby postępujące
Ćwiczenia chodu, wstawania z krzesła i obracania się w łóżku, nastawione na jak najdłuższe zachowanie samodzielności w codziennych czynnościach.
Osoba leżąca lub przez większość dnia w łóżku
Zmiany pozycji, ćwiczenia bierne i czynne, stopniowe sadzanie i stawianie przy łóżku. Opiekunowie uczą się, jak bezpiecznie przesuwać i przesadzać chorego.
Jak przebiega wizyta domowa
-
Telefon i termin
Przy umawianiu wystarczy powiedzieć, co się stało, jak pacjent się porusza i na którym piętrze mieszka. Jeśli był operowany, przyda się data zabiegu i zalecenia z wypisu.
-
Wywiad i ocena na miejscu
Fizjoterapeuta przegląda wypis ze szpitala i wyniki badań, pyta o leki i dolegliwości, a potem sprawdza, jak pacjent wstaje, siada, chodzi i pokonuje schody. Ocenia też drogę z sypialni do łazienki.
-
Ćwiczenia i terapia
Ćwiczenia, terapia manualna albo masaż, zależnie od celu ustalonego z pacjentem. Cała wizyta trwa 45–60 minut, a jej intensywność dopasowuje się do samopoczucia pacjenta danego dnia.
-
Plan na dni między wizytami
Pacjent i opiekun dostają kilka ćwiczeń do samodzielnego wykonywania, z liczbą powtórzeń. Na kolejnej wizycie fizjoterapeuta sprawdza postępy i zmienia zestaw.
Rehabilitacja domowa prywatnie a na NFZ
NFZ finansuje fizjoterapię domową, ale tylko w określonych sytuacjach. Przysługuje ona osobom, które wymagają rehabilitacji, a nie poruszają się samodzielnie i dlatego nie mogą dotrzeć do placówki ambulatoryjnej [2]. Przepisy przewidują zabiegi w domu m.in. po udarze lub urazie mózgu (do 12 miesięcy od zdarzenia), po endoprotezoplastyce stawu biodrowego lub kolanowego i po złamaniu kończyny dolnej (do 6 miesięcy od operacji lub złamania), a także w chorobie Parkinsona i innych chorobach przewlekle postępujących [2][3].
O tym, czy rehabilitacja ma się odbywać w domu, decyduje lekarz ubezpieczenia zdrowotnego, a wskazania muszą być wpisane na skierowaniu [4]. Skierowanie trzeba zarejestrować w placówce rehabilitacyjnej najpóźniej 30 dni od jego wystawienia [2][4]. Placówki z okolicy, które mają umowę z NFZ na fizjoterapię domową, oraz najbliższe wolne terminy pokazuje wyszukiwarka NFZ „Terminy leczenia” [5].
Wizyta prywatna nie zastępuje tej ścieżki, tylko ją uzupełnia. Wybierają ją m.in. osoby, które nie spełniają kryteriów NFZ, wykorzystały limit dni zabiegowych albo chcą zacząć ćwiczyć przed terminem wyznaczonym w placówce. Skierowanie na NFZ można zarejestrować równolegle.
| Kwestia | Na NFZ | Prywatnie |
|---|---|---|
| Skierowanie | Wymagane, od lekarza ubezpieczenia zdrowotnego, np. lekarza rodzinnego, neurologa, ortopedy lub lekarza rehabilitacji medycznej; rejestracja do 30 dni od wystawienia [2][4] | Niepotrzebne; przydaje się wypis ze szpitala i wyniki badań |
| Kto może skorzystać | Osoba, która nie porusza się samodzielnie i nie dotrze do placówki, z jednym ze schorzeń wymienionych w rozporządzeniu [2][3] | Każdy, komu trudno lub niewygodnie dojeżdżać na zabiegi; przy przeciwwskazaniach fizjoterapeuta odsyła do lekarza |
| Limit | Do 80 dni zabiegowych w roku kalendarzowym, maksymalnie 5 zabiegów dziennie; przedłużenie decyzją lekarza zlecającego, za pisemną zgodą dyrektora oddziału wojewódzkiego NFZ [2] | Brak limitu; liczbę wizyt ustala się z fizjoterapeutą na podstawie postępów |
| Termin rozpoczęcia | Według kolejki w wybranej placówce; osoby z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności mogą korzystać z rehabilitacji poza kolejką [3]. Aktualne terminy podaje serwis „Terminy leczenia” [5] | Ustalany przy pierwszym telefonie, zależnie od wolnych miejsc w grafiku |
| Koszt | Świadczenie finansowane przez NFZ w placówce, która ma z nim umowę [4] | Płaci pacjent; cenę ustala się indywidualnie przy umawianiu wizyty |
| Godzina wizyty | Termin ustala się z placówką mającą umowę z NFZ, po otrzymaniu skierowania [4] | Od poniedziałku do soboty, 7:00–21:00, według wolnych terminów |
Gdzie dojeżdża fizjoterapeuta
Wizyty odbywają się w Oświęcimiu, na osiedlach takich jak Zasole, Stare Miasto, Dwory-Kruki czy Monowice, oraz w okolicznych miejscowościach. Adres działalności to ul. Główna 196 w Osieku, ale nie ma tam gabinetu: każda wizyta odbywa się u pacjenta.
Andrychów leży już w powiecie wadowickim, ale również jest w zasięgu dojazdu. Jeśli Twojej miejscowości nie ma na liście, zapytaj o dojazd przy umawianiu wizyty.
- Oświęcim
- Osiek
- Kęty
- Andrychów
- Chełmek
- Brzeszcze
- Bielany
Jak przygotować się do wizyty
- Wypis ze szpitala, opisy RTG lub rezonansu i zalecenia lekarza, na przykład dotyczące obciążania operowanej nogi.
- Lista przyjmowanych leków, zwłaszcza przeciwkrzepliwych i przeciwbólowych.
- Wygodne ubranie, w którym da się swobodnie ruszać rękami i nogami, oraz stabilne buty z zakrytą piętą, jeśli pacjent ma ćwiczyć chód.
- Trochę wolnego miejsca obok łóżka lub w pokoju, gdzie zmieści się stół i da się przejść kilka kroków.
- Kule, balkonik albo orteza, jeśli pacjent ich używa.
- Obecność opiekuna na pierwszej wizycie, bo to on będzie pomagał w ćwiczeniach między wizytami.
Najczęściej zadawane pytania
Czy na rehabilitację domową potrzebne jest skierowanie?
Na wizytę prywatną nie. Skierowanie od lekarza ubezpieczenia zdrowotnego jest potrzebne tylko do fizjoterapii domowej finansowanej przez NFZ, a lekarz wpisuje na nim wskazania do rehabilitacji w domu [4]. Wizytę prywatną można umówić od razu, także wtedy, gdy skierowanie na NFZ czeka już w kolejce w placówce.
Jak dostać rehabilitację domową na NFZ w Oświęcimiu?
Potrzebne jest skierowanie od lekarza ubezpieczenia zdrowotnego (np. lekarza rodzinnego, neurologa, ortopedy albo lekarza rehabilitacji medycznej) z wpisanymi wskazaniami do rehabilitacji w domu [2][4]. Trzeba je zarejestrować w placówce, która ma umowę z NFZ na fizjoterapię domową, najpóźniej 30 dni od wystawienia [4]. Placówki z okolicy znajdziesz w wyszukiwarce NFZ „Terminy leczenia”, a w razie pytań pomaga całodobowa Telefoniczna Informacja Pacjenta NFZ: 800 190 590 [5].
Ile dni rehabilitacji domowej przysługuje na NFZ?
Do 80 dni zabiegowych w roku kalendarzowym, z maksymalnie pięcioma zabiegami dziennie [2][3]. Gdy przemawiają za tym względy medyczne, lekarz zlecający zabiegi może przedłużyć rehabilitację, ale potrzebna jest do tego pisemna zgoda dyrektora oddziału wojewódzkiego NFZ [2]. Prywatne wizyty nie mają takiego limitu, a ich liczbę ustala się na podstawie postępów pacjenta.
Czy rehabilitacja w domu daje podobne efekty jak w placówce?
To zależy od schorzenia i stanu pacjenta. Po niepowikłanej endoprotezie kolana badanie z randomizacją obejmujące 165 osób nie wykazało, by 10 dni rehabilitacji na oddziale szpitalnym poprawiało sprawność chodu po pół roku w porównaniu z samym programem ćwiczeń w domu, kontrolowanym przez terapeutę [6]. Przy cięższych stanach, np. tuż po rozległym udarze, potrzebna bywa rehabilitacja stacjonarna. O jej formie decyduje wtedy lekarz.
Kiedy po wypisie ze szpitala można zacząć ćwiczenia w domu?
Zależy to od zaleceń z wypisu, ale zwykle nie trzeba czekać. Po endoprotezie czy udarze ćwiczenia zaczyna się jeszcze w szpitalu, a w domu kontynuuje się je bez dłuższej przerwy. Przed pierwszą wizytą fizjoterapeuta pyta o te zalecenia, na przykład o to, jak mocno wolno obciążać operowaną nogę, i dopasowuje do nich ćwiczenia. W razie wątpliwości rozstrzyga lekarz prowadzący.
Czy fizjoterapeuta przyjedzie wieczorem albo w sobotę?
Tak, wizyty odbywają się od poniedziałku do soboty w godzinach 7:00–21:00. Późniejsza pora pozwala być na miejscu opiekunowi, który pracuje w ciągu dnia. Może on wtedy zobaczyć, jak bezpiecznie pomagać przy wstawaniu i chodzeniu oraz jak powtarzać z pacjentem ćwiczenia między wizytami.
Daniel Wojtala Fizjoterapia prowadzi rehabilitację domową w Oświęcimiu, w okolicznych miejscowościach powiatu oświęcimskiego oraz w Andrychowie. Opisy pozostałych terapii z dojazdem, w tym masaży, zebrane są na stronie usługi fizjoterapeutyczne z dojazdem. Termin najłatwiej ustalić telefonicznie albo przez formularz kontaktowy. Przy pierwszym kontakcie wystarczy podać adres i krótko opisać, jak pacjent się porusza.
Źródła
- Cochrane Database of Systematic Reviews, CD012424 (2019). Exercise for preventing falls in older people living in the community (Sherrington C i wsp.) (ang.)
- Minister Zdrowia, Dziennik Ustaw (ISAP Sejm RP) (2021). Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu rehabilitacji leczniczej (tekst jedn. Dz.U. 2021 poz. 265 ze zm.)
- pacjent.gov.pl (za informację odpowiada Narodowy Fundusz Zdrowia) (2021, aktualizacja 2024). Wszystko o rehabilitacji
- Narodowy Fundusz Zdrowia (b.d. (dostęp 2026-10-02)). Informacje o pozostałych świadczeniach – Rehabilitacja lecznicza
- Narodowy Fundusz Zdrowia (2026). Terminy leczenia – wyszukiwarka „Gdzie się leczyć”
- JAMA 2017;317(10):1037–1046 (2017). Effect of Inpatient Rehabilitation vs a Monitored Home-Based Program on Mobility in Patients With Total Knee Arthroplasty: The HIHO Randomized Clinical Trial (Buhagiar MA i wsp.) (ang.)
Treść zaktualizowana: . Opis ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem ani fizjoterapeutą.